Trang chủ / Thông tin y học
Hormone cortisol là gì và tại sao nó lại được gọi là “hormone căng thẳng”? Từ việc giúp bạn phản ứng với áp lực đến ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ, cân nặng và hệ miễn dịch – cortisol đóng vai trò quan trọng hơn bạn nghĩ. Làm sao để kiểm soát cortisol và tránh tình trạng kiệt sức mãn tính?
Hormone cortisol là hormone được sản xuất và tiết bởi tuyến thượng thận. Đây là một glucocorticoid, một loại hormone steroid. Cortisol là hormone ảnh hưởng đến nhiều cơ quan và mô trong cơ thể, tham gia vào nhiều quá trình chức năng khác nhau như:
Cơ thể liên tục theo dõi và kiểm soát lượng cortisol để đảm bảo duy trì mức cân bằng trong cơ thể. Lượng cortisol tăng quá cao hay giảm quá thấp đều có thể ảnh hưởng đến sức khoẻ.
Hormone cortisol có vai trò quan trọng trong việc quản lý phản ứng của cơ thể khi gặp stress. Khi này cơ thể sẽ giải phóng cortisol khi gặp bất kỳ loại căng thẳng sau đây:
Khi gặp căng thẳng, cơ thể sẽ tiết cortisol sau khi giải phóng các loại hormone khác như adrenaline, điều này giúp bạn duy trì sự tỉnh táo. Cortisol cũng kích hoạt việc giải phòng glucose từ gan, giúp cung cấp năng lượng nhanh chóng trong giai đoạn căng thẳng.
Trao đổi chất là các quá trình hóa học trong cơ thể giúp bạn sống và hoạt động. Hàng ngàn quá trình trao đổi chất diễn ra liên tục.
Hormone Cortisol ảnh hưởng đến quá tình trao đổi chất bằng cách tham gia điều hoà cách cơ thể sử dụng glucose để chuyển hoá thành năng lượng. Quá trình này được tiến hành qua nhiều cách, như cortisol kích thích tuyến tuỵ giảm insulin và tăng glucagon. Insulin sẽ giúp giảm đường trong máu và glucagon thì giúp tăng đường huyết.
Hormone Cortisol cũng tác động đến các loại mô khác nhau để quản lý việc sử dụng glucose, bao gồm mô mỡ, gan và cơ.
Trong thời gian ngắn, cortisol có thể tăng cường khả năng miễn dịch bằng cách hạn chế tình trạng viêm. Tuy nhiên, nếu nồng độ cortisol liên tục ở mức cao, cơ thể bạn có thể quen với nó. Điều này có thể dẫn đến viêm và suy yếu hệ miễn dịch .
Cơ chế chính xác mà cortisol điều hòa huyết áp ở người vẫn chưa rõ ràng. Tuy nhiên, nồng độ cortisol tăng cao có thể gây ra huyết áp cao. Nồng độ cortisol thấp hơn bình thường có thể gây ra huyết áp thấp.
Hầu hết mọi người đều có mức cortisol thấp hơn vào buổi tối khi đi ngủ. Và đạt mức cao nhất vào buổi sáng ngay trước khi thức dậy. Điều này cho thấy cortisol đóng vai trò quan trọng trong nhịp sinh học và cách cơ thể bạn thức dậy.
Nếu nồng độ cortisol tăng cao trong thời gian dài có thể gây ra hội chứng Cushing. Nguyên nhân gây ra nồng độ cortisol cao và hội chứng Cushing gồm:
Các triệu chứng của nồng độ cortisol cao, hay hội chứng Cushing, có thể bao gồm:
Khi mức cortisol thấp hơn bình thường thì còn được gọi là suy tuyến thượng thận. Có hai loại suy tuyến thượng thận gồm nguyên phát và thứ phát.
Suy thượng thận nguyên phát thường xảy ra khi hệ miễn dịch tấn công tuyến thượng thận, tình trạng này được gọi là bệnh Addison. Nhiễm trùng hoặc mất máu ở mô tuyến thượng thận cũng có thể dẫn đến thiếu hụt cortisol.
Suy thượng thận thứ phát xảy ra nếu bạn bị suy tuyến yên hoặc có khối u tuyến yên. Những tình trạng này có thể hạn chế sản xuất ACTH, từ đó hạn chế sản xuất cortisol. Bạn cũng có thể bị hạ cortisol sau khi đột ngột ngừng điều trị bằng corticosteroid.
Các triệu chứng của mức cortisol thấp hoặc suy tuyến thượng thận có thể bao gồm:
Trên đây là toàn bộ thông tin về hormone cortisol là gì mà Premium Therapy muốn gửi tới các bạn. Các bất thường về nồng độ cortisol đều có ảnh hưởng tiêu cực đến sức khoẻ và gây ra các bệnh lý khác nhau. Cần thực hiện lối sống lành mạnh, tích cực, thường xuyên rèn luyện thể thao để duy trì sức khoẻ tốt, duy trì cortisol ở lượng phù hợp.
Nếu quý khách hàng có nhu cầu tư vấn điều trị bệnh tại CHLB Đức. Vui lòng liên hệ Hotline 09 119 10 119 hoặc đăng ký tại đây để được hỗ trợ chi tiết nhất.
CÔNG TY CP PREMIUM THERAPY – Đại diện các Trung tâm trị liệu & Bệnh viện uy tín hàng đầu CHLB Đức tại Đông Dương:
6 Grand 2 – The Peak Garden Villa, 600 Nguyễn Lương Bằng, Quận 7, Tp. HCM
Dachauer Straße 9, 80335 MünchenNguồn tham khảo: https://my.clevelandclinic.org/health/articles/22187-cortisol
Hãy gửi câu hỏi hoặc các thắc mắc của Quý khách hàng, Premium Therapy sẽ trả lời trong thời gian sớm nhất
